{"id":8039,"date":"2025-07-03T08:15:51","date_gmt":"2025-07-03T06:15:51","guid":{"rendered":"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/?page_id=8039"},"modified":"2025-07-03T08:15:51","modified_gmt":"2025-07-03T06:15:51","slug":"solectwo-podborowo","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/index.php\/solectwo-podborowo\/","title":{"rendered":"So\u0142ectwo Podborowo"},"content":{"rendered":"\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Historia:<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015alady osadnictwa na terenie obecnego Podborowa pochodz\u0105 z bardzo odleg\u0142ych czas\u00f3w, \u015bwiadczy o tym cmentarzysko sprzed 1500-700 lat przed nasz\u0105 er\u0105 ( z II \u2013 III okresu epoki br\u0105zu) ze znajdowanymi do dzisiaj urnami proch\u00f3w zmar\u0142ych.<br>Urny te zwane popielnicami s\u0142u\u017cy\u0142y do chowania szcz\u0105tk\u00f3w cia\u0142 zmar\u0142ych, r\u00f3\u017cnych ozd\u00f3b i dar\u00f3w grobowych oraz resztek stosu ca\u0142opalnego. Cmentarzysko w Podborowie bardzo pi\u0119knie opisa\u0142 ksi\u0105dz Zdzis\u0142aw Zakrzewski z Golejewka w wydrukowanym w 1911 roku poemacie w 3 cz\u0119\u015bciach pod tytu\u0142em ,, Z przesz\u0142o\u015bci zak\u0105tka\u201d. Oto fragment poematu:<br><em>,,Ksi\u0119garki\u201d , ,, Uroczysko\u201d<br>Gdy \u015bwiat p\u00f3\u0142nocny we mgle \u017cy\u0142 dziejowej,<br>I jeszcze nigdzie Chrystusa nie znano,<br>Dzielne tu ludy w tej \u0107mie przedwiekowej,<br>Mieszka\u0107 musia\u0142y: dot\u0105d nie zbadano,<br>Czy oni nam ju\u017c praojcami byli,<br>Czy te\u017c gdzie\u015b potem w w\u0119dr\u00f3wce narod\u00f3w,<br>Mi\u0119dzy innymi zupe\u0142nie zgin\u0119li \u2013<br>Kt\u00f3\u017c na to dzisiaj dostarczy dowod\u00f3w?<br>,,Karpo-Dakami\u2019\u2019 chc\u0105 ich zwa\u0107 uczeni,<br>Tutaj po sobie zostawili wiele,<br>Znajdziesz ich \u015blady w piaszczystej przestrzeni,<br>Ku Podborowu : w garnkach i popiele cudnej,<br>Misternej, niezwyk\u0142ej roboty<br>Szpile bronzowe, per\u0142y zausznice, siekiery, strza\u0142y<br>I inne przedmioty<br>A najpi\u0119kniejsze to owe ,,\u0142zawice\u201d oraz garneczki<br>zwane ,, przystawkami\u201d<br>Kszta\u0142t\u00f3w przedziwnych , zdobne , malowane<br>Czerwem w tr\u00f3jk\u0105ty, a inne k\u00f3\u0142kami,<br>Za\u015b te co czarne s\u0105 grafitowane!<br>Ot: jak artysty mia\u0142 ten nar\u00f3d zduny !<br>A jakim\u017c wznios\u0142ym zmar\u0142ym swoich obrz\u0119dem<br>Grzeba\u0142 popio\u0142y w urny a nie w trumny !<br>Przy nich ,,przystawki\u201d ustawiono rz\u0119dem:<br>Ktokolwiek \u0142zy la\u0142 na takim pogrzebie<br>Zmar\u0142emu w darze tu\u017c przy ,,popielnicy \u201e<br>Stawia\u0142 je w grobie i coby w potrzebie<br>M\u00f3g\u0142 mie\u0107 niebo\u017cszyk jeszcze z tej ziemscy:<br>A wi\u0119c te cacka, szpile, brzytwy, no\u017ce,<br>Gruchawki dziatkom, nieraz i owoce,<br>Wierz\u0105c, \u017ce duch to wszystko zu\u017cy\u0107 mo\u017ce<br>Gdy jako upi\u00f3r kusi w ciemne noce i<br>Kamienie potem ko\u0142em u\u0142o\u017cono<br>Ponad te urny i popio\u0142y \u015bwierze,<br>Tak cmentarzysko b\u00f3lem u\u015bwi\u0119cono<br>W prostej i szczerej cho\u0107 poga\u0144skiej wierze,<br>Przemkn\u0119\u0142y wieki, wichry po\u015bwiszcza\u0142y<br>Ponad tych lud\u00f3w smutnem grobowiskiem,<br>Dzi\u015b wiedzy \u017c\u0105dze cze\u015b\u0107 mu odebra\u0142y,<br>Rozsiane szcz\u0105tki nieznanych nazwiskiem !!!<br>Zmieszane szcz\u0105tki nieznanych nazwiskiem !!!<br>Zmieszane mi\u0119dzy tysi\u0105ce okruchy<br>Urn potrzaskanych \u2013 w dali za\u015bwiatowej<br>Mo\u017ce zawodz\u0105 skarg\u0119 nad tem duchy!<br>Lud dzi\u015b te Grz\u0119by ,,Ko\u015bciegarki\u201d zowie,<br>Id\u0105c po piaskach niejedna babina<br>Swojej ,,kumoszce\u201d o ,,Urianach\u201d powie,<br>Jak si\u0119 grzebali z dziwem przypomina!<br>Na p\u00f3\u0142noc odt\u0105d poza Chojnem,<br>Tam, gdzie dzi\u015b wiatrak na wy\u017cynie stoi.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nowe dzieje Podborowa zwi\u0105zane s\u0105 z powolnym zanikiem rozleg\u0142ej puszczy wzd\u0142u\u017c granicy ze \u015al\u0105skiem, ci\u0105gn\u0105cej si\u0119 jeszcze w XIV i XV wieku na ca\u0142ym odcinku od Tarchalina (ko\u0142o Bojanowa) poprzez po\u0142udniowe tereny od S\u0142upi Kapitulnej a\u017c do Paw\u0142owa (ko\u0142o Jutrosina) i zak\u0142adaniem na wykarczowanych terenach siedzib ludzkich. W XVI wieku ruch osadniczy obj\u0105\u0142 pas le\u015bny nad granic\u0105 \u015bl\u0105sk\u0105 na po\u0142udnie od Kasztelani Czestramskiej. Z bada\u0144 naukowych przeprowadzonych kilkakrotnie na tych terenach wynika, \u017ce Podborowo nale\u017cy do wsi grupy j\u0119zykowej zwanej gwar\u0105 Chazack\u0105 \u2013 praca naukowa Henryka Nowaka ,,Gwary chazackie w powiecie rawickim\u201d. R\u00f3wnie\u017c Jerzy Burchard, badacz powstania wsi chazackich (hazackich) zalicza Podborowo do tej grupy.<br>Osad\u0119 Podborowo za\u0142o\u017cono oko\u0142o 1865 roku, z tego roku pochodzi pierwszy zapis z rejestr\u00f3w urodze\u0144 chrzt\u00f3w dawnej parafii czestramskiej, przechowywanych w Archiwum Archidiecezjalnym w Poznaniu. ,,1685,die 27 Jurii: Regina Owczarzaka de praedio dicto Opilionis de praedio dicto pod Borem\u201d.<br>Jak wida\u0107, folwark ,,Podborowo\u201d nazywa\u0142 si\u0119 tak\u017ce ,,Pod Borem\u201d i dopiero p\u00f3\u017aniej ustali\u0142a si\u0119 obecna nazwa wsi.<br>Kolejna wzmianka pisma o Podborowie pochodzi z 1725 roku, z wizytacji biskupiej dowiadujemy si\u0119 o Podborowie.<br>Podborowo od pocz\u0105tku istnienia nale\u017ca\u0142o do rodu Habdank\u00f3w Choi\u0144skich z Chojna, b\u0119d\u0105c folwarkiem, zawsze zwi\u0105zane by\u0142o z dworem w Chojnie. Najpierw nale\u017ca\u0142o do Hieronima Choi\u0144skiego, nast\u0119pnie w drodze spadku przesz\u0142o w r\u0119ce Piotra i Doroty Choi\u0144skich.<br>Od 1749 roku do J. Budziszowskiego, nast\u0119pnie do A.Pomorskiego, a po \u015bmierci ostatniego dziedzica jego rodziny znalaz\u0142o si\u0119 na licytacji, wraz z folwarkiem Chojno i przynale\u017cnymi do niego Kubeczkami, prowadzonej w 1828 roku przez s\u0105d ziemski. Od czerwca 1846 roku Podborowo przesz\u0142o w r\u0119ce hrabiego Marcelego Czarneckiego, dziedzica Golejewka.<br>W latach osiemdziesi\u0105tych XIX wieku nast\u0105pi\u0142o uw\u0142aszczenie ch\u0142op\u00f3w z Podborowa oraz Starego i Nowego Chojna. Do tego czasu ch\u0142opi dzier\u017cawili od hrabiego niewielkie kawa\u0142ki ziemi, pracowali w lesie lub dochodzili do pracy w folwarku w Podborowie. Jego zabudowania usytuowane by\u0142y w obr\u0119bie obecnego gospodarstwa Nr 2, zabudowania folwarczne sk\u0142ada\u0142y si\u0119 z dworku o konstrukcji drewniano \u2013 glinianej, stodo\u0142y i obory \u2013 owczarni. Do zabudowa\u0144 przylega\u0142 ,,staw owczarski\u201d, cz\u0119\u015bciowo zasypany. Belki nieodnawiane z rozebranego dworku u\u017cyte zosta\u0142y do budowy domu mieszkalnego (Nr 2).<br>Pernakowie oko\u0142o 1917\/1918 kupili od hrabiego Czarneckiego zabudowania pofolwarczne i przyleg\u0142\u0105 ziemi\u0119. W podobny spos\u00f3b w wyniku zakupu ziemi powsta\u0142y pozosta\u0142e gospodarstwa w Podborowie, na przyk\u0142ad rodzice Marcelego Mi\u015bka nabyli w 1926 roku teren tak zwanej ,,cegielni\u201d. Istnienie cegielni przy Chojnie odnotowano w zapisach ju\u017c w 1837 roku, nast\u0119pnie w 1880 roku, ostatnim dzier\u017cawc\u0105 cegielni przed jej likwidacj\u0105 by\u0142 J\u00f3zef Nieborak z Chojna.<br>We wrze\u015bniu 1939 roku w lesie ko\u0142o Podborowa odby\u0142a si\u0119 tajna egzekucja 17 Polak\u00f3w, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych by\u0142 duchowny. Do dzi\u015b nie wiadomo sk\u0105d przywieziono skaza\u0144c\u00f3w. Egzekucji dokonali o \u015bwicie cz\u0142onkowie SS, miejsce mordu zosta\u0142o zamaskowane szpilkami i li\u015b\u0107mi. Jesieni\u0105 1945 roku dokonano ekshumacji zbiorowego grobu, szcz\u0105tki ofiar z\u0142o\u017cono w 5 trumnach, kt\u00f3re przewieziono do W\u00f3jtostwa w Chojnie, by nast\u0119pnego dnia zorganizowa\u0107 uroczysty pogrzeb. W mszy \u017ca\u0142obnej w ko\u015bciele w Golejewku uczestniczy\u0142y w\u0142adze gminy, miejscowe spo\u0142ecze\u0144stwo, uczniowie z nauczycielami. Trumny z\u0142o\u017cono we wsp\u00f3lnym grobie na cmentarzu po prawej stronie ko\u015bcio\u0142a. W lesie w Podborowie miejsce zbrodni ogrodzono drewnianym p\u0142otem, posadzono d\u0105b i ustawiono drewniany krzy\u017c. Z inicjatywy Ko\u0142a Zwi\u0105zku Bojownik\u00f3w o Wolno\u015b\u0107 i Demokracj\u0119 (ZBOWiD), szczeg\u00f3lnie jej prezesa Mieczys\u0142awa Pernaka z Chojna, w\u0142adze gminy Pakos\u0142aw ufundowa\u0142y w tym miejscu pomnik pami\u0119ci, ods\u0142oni\u0119ty uroczy\u015bcie 185 maja 1990 roku.<br>Licz\u0105ce niewielu mieszka\u0144c\u00f3w Podborowo jest aktywne gospodarczo. Mieszka\u0144cy w latach 1980-1981 pobudowali drog\u0119 w kierunku Chojna, w 1985 roku drog\u0119 przykryto asfaltem. Wiosn\u0105 1993 roku oddali do u\u017cytku wodoci\u0105g wiejski.<br>Podborowo w 1789 roku liczy\u0142o 34 mieszka\u0144c\u00f3w, w 1975 roku 68 mieszka\u0144c\u00f3w, w 1994 roku 56 mieszka\u0144c\u00f3w, z tego: 24 kobiety i 32 m\u0119\u017cczyzn, obecnie Podborowo zamieszkuje 57 os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-8f761849 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading\">So\u0142tys:<\/h2>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Pawe\u0142 Spycha\u0142a<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Rada so\u0142ecka:<\/h2>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Bogumi\u0142a Andrzejak<\/li>\n\n\n\n<li>Maria Otworowska<\/li>\n\n\n\n<li>Karol Snella<\/li>\n\n\n\n<li>Katarzyna Spycha\u0142a\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Liczba mieszka\u0144c\u00f3w:<\/h2>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>64 osoby &#8211; stan na dzie\u0144 31.12.2014<\/li>\n\n\n\n<li>65 os\u00f3b &#8211; stan na dzie\u0144 31.12.2015<\/li>\n\n\n\n<li>66 os\u00f3b &#8211; stan na dzie\u0144 31.12.2016<\/li>\n\n\n\n<li>73 os\u00f3b &#8211; stan na dzie\u0144 31.12.2017<\/li>\n\n\n\n<li>72 osoby &#8211; stan na dzie\u0144 31.12.2018<\/li>\n\n\n\n<li>73 osoby &#8211; stan na dzie\u0144 31.12.2019<\/li>\n\n\n\n<li>70 os\u00f3b &#8211;  stan na dzie\u0144 31.12.2020<\/li>\n\n\n\n<li>72 osoby &#8211; stan na dzie\u0144 31.12.2021<\/li>\n\n\n\n<li>72 osoby &#8211; stan na dzie\u0144 31.12.2022<\/li>\n\n\n\n<li>74 osoby &#8211; stan na dzie\u0144 31.12.2023<\/li>\n\n\n\n<li>73 osoby &#8211; stan na dzie\u0144 31.12.2024<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div data-wp-interactive=\"core\/file\" class=\"wp-block-file\"><object data-wp-bind--hidden=\"!state.hasPdfPreview\" hidden class=\"wp-block-file__embed\" data=\"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Podborowo-statut.pdf\" type=\"application\/pdf\" style=\"width:100%;height:600px\" aria-label=\"Osadzone z Podborowo statut.\"><\/object><a id=\"wp-block-file--media-0c78f45f-4afa-43aa-891c-4f30a4251d5b\" href=\"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Podborowo-statut.pdf\">Podborowo statut<\/a><a href=\"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Podborowo-statut.pdf\" class=\"wp-block-file__button wp-element-button\" download aria-describedby=\"wp-block-file--media-0c78f45f-4afa-43aa-891c-4f30a4251d5b\">Pobierz<\/a><\/div>\n\n\n\n<div data-wp-interactive=\"core\/file\" class=\"wp-block-file\"><object data-wp-bind--hidden=\"!state.hasPdfPreview\" hidden class=\"wp-block-file__embed\" data=\"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Podborowo-zmiana-statutu-z-30.06.2022.pdf\" type=\"application\/pdf\" style=\"width:100%;height:600px\" aria-label=\"Osadzone z Podborowo zmiana statutu z 30.06.2022.\"><\/object><a id=\"wp-block-file--media-51790895-b285-4f8f-8a38-6b831c502a73\" href=\"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Podborowo-zmiana-statutu-z-30.06.2022.pdf\">Podborowo zmiana statutu z 30.06.2022<\/a><a href=\"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/wp-content\/uploads\/2025\/07\/Podborowo-zmiana-statutu-z-30.06.2022.pdf\" class=\"wp-block-file__button wp-element-button\" download aria-describedby=\"wp-block-file--media-51790895-b285-4f8f-8a38-6b831c502a73\">Pobierz<\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Historia: \u015alady osadnictwa na terenie obecnego Podborowa pochodz\u0105 z bardzo odleg\u0142ych czas\u00f3w, \u015bwiadczy o tym cmentarzysko sprzed 1500-700 lat przed nasz\u0105 er\u0105 ( z II \u2013 III okresu epoki br\u0105zu) &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"template-fullwidth.php","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-8039","page","type-page","status-publish","hentry"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/8039","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8039"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/8039\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8046,"href":"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/8039\/revisions\/8046"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zajczewski.pl\/pakoslaw\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8039"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}